FINAL DE AGOSTO

Por Pepe de Rocaforte

     Ata hai uns anos a chegada destes últimos días de agosto baixábame un tanto os ánimos e non só por se ir acabando o tempo das vacacións. O desánimo víñame producido máis ben polo remate das feiras do libro, tanto a do libro novo, como a do libro vello ou de ocasión, que visitaba con máis asiduidade.

     Actualmente pásanme estas celebracións case totalmente desapercibidas. Este ano, por exemplo, case nin cheguei ter noticia das discrepancias entre o concello e a federación de libreiros polos distintos modos de entender a planificación do evento. E nin sequera tería visitado a feira a non ser porque un día me animou un amigo a asistir á presentación da nova edición das “Cántigas de alén” de José Ángel Valente, o cal me levou a mercar o novo libro onde se recolle a produción poética en galego do autor ourensán, cun interesante prólogo de Claudio Rodríguez Fer. Por certo, aproveito a ocasión para lle recomendar este libro a quen aínda non o coñeza. Espero que lle guste.

     En canto á feira do libro vello, a estas alturas xa me ten perdido case todo o atractivo, abrumado diante das restes de portadas cheas de figuras e cores estridentes, repetidas ata o abafo nunha caseta detrás doutra, en edicións que semellan teren sido feitas directamente para vender como libro de ocasión, con títulos e autores totalmente descoñecidos, polo menos para min.

   

     Certo que, para ser xusto, tamén hai as reedicións de obras clásicas a bo prezo que ofrecen a oportunidade para novos afeccionados de acceder a imprescindibles títulos da literatura universal. Pero eu non podo deixar de lembrar con saudade aquelas librerías de vello onde te atopabas por sorpresa con libros inesperados e valiosos ó alcance do teu peto (sobre todo en Portugal, hai trinta anos un paraíso hoxe perdido). Pero por este camiño xa empezo a sentirme coma outro avó Ceboleta contando batalliñas, así que mellor será deixalo de lado.

Que vostedes o lean ben.

Un hórreo sen pés

Anque lle falten os pés e os atributos apotropaicos, os símbolos protectores da fortuna, este tamén é un hórreo.  

É un hórreo porque serve para gardar e conservar o gran, porque mantén o produto illado da humidade do chan, xa que está montado sobre unha laxe que emerxe sobre o terreo. As pedras que o forman, colocadas como só un bo canteiro podería facer, sen argamasa nin barro que as una, encaixan perfectamente deixando as regañas de ventilación, que é a outra das características propias dun hórreo.

A planta do mesmo, perfectamente adaptada á laxe que o soporta é de forma oval e a cubrición de tella do país, soportada por unhas ripas ou trabes doadas de desmontar. E como esta edificación cumpre as funcións dun hórreo, é un hórreo a pesar das carencias que notamos.

E este, concretamente, úsano os donos para un primeiro secado do millo, antes de pasalo a outro hórreo máis canónico, o cal nos pode levar a denominalo como “tulla”, só que a tulla non soe estar fóra da casa e polo xeral non ten ocos.

O millo só pode ser almacenado por un neno que entra por un oco superior, e unha vez colocado o cereal con arte de estibador, se se necesita sacar algunha espiga, sácase apartando unhas pedra da base sen que por iso se derrube toda a estrutura. E polo modo de estar colocado o millo, poderíase baleirar o hórreo, espiga a espiga a través desa abertura.

Sobre a idade que pode ter esta construción, unha persoa da casa asegúranos que polas contas que lle botan e as lembranzas dos máis vellos, que xa lle oían falar del ós seus antepasados, calcúlase que supera os dous séculos de vida, o que non sabemos é se este tipo de construcción era máis habitual ou se este é un caso único. Para nós unha rareza que atopamos na parroquia de Carreira, no concello de Ribeira.

As fotos son dos primeiros anos da década dos oitenta do século pasado.

Que significa a integración?

Despois dos tráxicos atentados acontecidos o pasado día 17 de agosto en Catalunya, algunhas organizacións alertan do incremento das agresións islamófobas . Apúntase a que os ataques terroristas puidesen servir de pretexto para que, quen xa albergaba sentimentos latentes de hostilidade cara as persoas musulmanas, puidese sentirse libre de facelos explícitos. Cando unha persoa non pode admitir como propio un autoconcepto xenófobo, pon o foco no exogrupo, ao que culpa de non integrarse nunha sociedade que, en moitas ocasións, é a súa. Así, nestes días asistimos a unha alarmante manifestación do descoñecemento do concepto da integración, que intentaremos aclarar brevemente.

A integración vai requirir esforzos recíprocos de aprendizaxe e respecto ao outro nun contexto con normas de convivencia comúns. Así, chamamos integración á convivencia entre culturas en pé de igualdade. É neste punto onde persoas que nunca se dirían a si mesmas racistas, mostran ate que punto van ser parte implicada nos problemas de integración de grupos culturais alleos a eles: un psicólogo láiase do pouco integradas que se atopan as mulleres musulmanas que acoden á súa consulta, “mesmo levan velo”, di. Xornalistas da televisión española preguntan a unha rapaza nada en Barcelona se está integrada. Ela é unha coñecida activista que, como sinala, sempre estudou en colexios e universidades públicas. Por que ten que dar esa rapaza explicacións sobre a súa integración no país en que naceu?. A resposta poden imaxinala: leva hiyab.

Estes exemplos mostran como dicimos integración cando realmente queremos significar “asimilación”. Agardamos que os membros de culturas diferentes renuncien á súa identidade para adaptarse á cultura maioritaria, negamos unha verdadeira integración multicultural que nos desorienta e preferimos a comodidade de que os demais fagan todos os esforzos por achegarse a nós, rexeitando de pleno esa característica básica da integración real que esixe esforzos por parte de todos os grupos implicados nunha sociedade.

                                                                             Adelaida Vidal